wróć do wpisów

Uniewinnienie w sprawie o paserstwo
Legalna transakcja to nie przestępstwo

Sprawy karne – Adwokat Świnoujście, Adwokat Szczecin.

Jednym z najczęściej popełnianych błędów w postępowaniach karnych dotyczących paserstwa jest utożsamianie faktu nabycia rzeczy pochodzącej z przestępstwa z automatycznym przypisaniem odpowiedzialności karnej osobie, która tę rzecz kupiła lub przyjęła.

Sprawę z sukcesem prowadzili obrońcy z naszej Kancelarii: Adwokat Krzysztof Tumielewicz, Adwokat Maria Tumielewicz oraz Adwokat Ilona Pawlikowska. Sąd Rejonowy w Świnoujściu, w wydanym wyroku uniewinniającym, w pełni podzielił stanowisko obrony, szczegółowo analizując granice odpowiedzialności karnej za paserstwo.

Kluczowa zasada

Polskie prawo karne nie przewiduje odpowiedzialności za sam skutek w postaci wejścia w posiadanie skradzionej rzeczy. Odpowiedzialność karna może zostać przypisana dopiero wtedy, gdy zostanie wykazane, że nabywca miał świadomość przestępczego pochodzenia przedmiotu, albo co najmniej godził się z taką możliwością.

Na czym polega przestępstwo paserstwa?

Przestępstwo to uregulowano w art. 291 Kodeksu karnego. Przepis przewiduje odpowiedzialność dla osoby, która nabywa rzecz uzyskaną za pomocą czynu zabronionego, pomaga w jej zbyciu, przyjmuje ją lub pomaga w jej ukryciu.

Kluczowa w takich sprawach jest jednak strona podmiotowa czynu, czyli świadomość sprawcy. Prokuratura nie może ograniczyć się do udowodnienia, że dana rzecz (np. złoto, elektronika czy pojazd) pochodzi z kradzieży. Musi dodatkowo wykazać, że oskarżony o tym wiedział, lub przewidywał taką możliwość. Odpowiedzialność karna nie może opierać się na domniemaniach czy odgórnym założeniu organów ścigania, że "skoro rzecz skradziono, to każdy kolejny nabywca musiał o tym wiedzieć".

Co ustalił Sąd w opisywanej sprawie?

Przedmiotem postępowania były złote i srebrne monety okolicznościowe skradzione na terenie Niemiec. Zostały one następnie sprzedane w salonie jubilerskim prowadzącym w pełni legalną działalność. Postępowanie dowodowe jednoznacznie wykazało, że osoba dokonująca sprzedaży:

  • legitymowała się własnym dowodem osobistym,
  • podała prawdziwe dane osobowe,
  • podpisała oficjalne dokumenty skupu,
  • złożyła pisemne oświadczenie, że jest jedynym właścicielem przedmiotów,
  • zapewniła, że rzeczy te nie pochodzą z przestępstwa,
  • nie zachowywała się w sposób nerwowy ani wzbudzający podejrzenia.

Co istotne, sama sprawczyni kradzieży przyznała później, że celowo wprowadziła pracowników salonu w błąd. Potwierdziła, że osoby dokonujące skupu nie posiadały żadnej wiedzy o przestępczym pochodzeniu monet.

Dlaczego Sąd nie dopatrzył się winy?

Sąd wskazał na całkowity brak obiektywnych dowodów pozwalających stwierdzić, że oskarżona wiedziała o pochodzeniu monet. Transakcja wyglądała jak rutynowa, legalna operacja. Pracownik salonu jubilerskiego czy punktu skupu nie posiada narzędzi do sprawdzenia "historii" każdego kruszcu – nie istnieje przecież powszechny rejestr używanych wyrobów ze złota. Przedsiębiorca, chcąc działać bezpiecznie, opiera się na procedurach weryfikacji tożsamości, oświadczeniach i obserwacji klienta. Jeśli te kroki podjęto, nie można wymagać od niego jasnowidztwa.

A co z paserstwem nieumyślnym (art. 292 k.k.)?

W praktyce sądowej bada się, czy okoliczności transakcji powinny wzbudzić uzasadnione podejrzenia. Orzecznictwo wskazuje na tzw. "sygnały ostrzegawcze" (red flags), takie jak:

  • rażąco zaniżona, nieadekwatna cena,
  • sprzedaż w nietypowym miejscu (np. prosto z bagażnika),
  • nocne spotkania poza oficjalnym obrotem,
  • odmowa okazania dokumentów tożsamości,
  • pośpiech i sprzeczne wyjaśnienia sprzedającego.

W omawianej sprawie nie wystąpiła żadna z tych okoliczności.

Transakcja odbyła się w jawnym salonie, w godzinach pracy, dokumentacja była wzorowa, a cena kruszcu odpowiadała wartości giełdowej.

Ważny precedens dla przedsiębiorców

Wyrok ten ma budujące znaczenie dla branż obracających rzeczami używanymi. Sąd potwierdził, że odpowiedzialność karna nie jest odpowiedzialnością obiektywną (nie karze się za sam fakt obecności trefnego towaru w sklepie). To potężna gwarancja prawna dla uczciwie działającego biznesu.

Lombardy - Ochrona procedur skupu Jubilerzy - Bezpieczny obrót kruszcem Komisy - Brak domniemania winy

Adwokat od spraw karnych – Świnoujście i Szczecin

Sprawy dotyczące paserstwa należą do niezwykle wymagających. Skuteczna obrona często koncentruje się nie na kwestionowaniu samego przejęcia towaru, lecz na wykazaniu obiektywnego braku świadomości i racjonalnych podstaw do snucia podejrzeń. Adwokat Krzysztof Tumielewicz prowadzi sprawy karne na terenie całego województwa zachodniopomorskiego, z sukcesami reprezentując klientów oskarżonych o paserstwo, oszustwa czy kradzieże.

Postawiono Ci zarzuty lub zostałeś wezwany na przesłuchanie? Odpowiednie wyjaśnienia na wczesnym etapie mogą zadecydować o finale sprawy.

Skonsultuj swoją sprawę z Adwokatem

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Jeśli mają Państwo jakiekolwiek pytania i potrzebują porady prawnej, prosimy o kontakt z nami w celu umówienia wizyty.

Skontaktuj się z nami